የሩሲያና የሞዛምቢክ አዲስ የፀረ-ሽብር ጥምረት

በምስራቅ አፍሪካ የጂኦፖለቲካ ቀውስ ውስጥ አዲስ ምዕራፍ የሚከፍት ክስተት ተመዝግቧል። የሩሲያ ውጭ ጉዳይ ሚኒስትር ሰርጌይ ላቭሮቭ በማፑቶ ከሞዛምቢክ አዲስ ተመራጭ ፕሬዝዳንት ዳንኤል ፍራንሲስኮ ቻፖ ጋር ባደረጉት ታሪካዊ ስብሰባ፣ ሞስኮ በሰሜናዊቷ ካቦ ዴልጋዶ ግዛት የተደቀነውን የእስላማዊ አማፂያን የሽብር ስጋት ለመቀልበስ ሙሉ ድጋፍ እንደምታደርግ አስታውቃለች። ይህ እርምጃ የክሬምሊንን በአፍሪካ ቀንድና በህንድ ውቅያኖስ ዳርቻ ያለውን ተፅዕኖ የማስፋፋት ስትራቴጂ ፍንጭ የሚሰጥ ነው።

ከ2017 ጀምሮ በካቦ ዴልጋዶ ግዛት በ"አል-ሸባብ" (ከአይሲስ ጋር ግንኙነት ባለው ቡድን) ሳቢያ የተቀሰቀሰው ግጭት በሺዎች የሚቆጠሩ ሰዎችን ህይወት ቀጥፏል፤ በሚሊዮኖች የሚቆጠሩትን ደግሞ ለአፈናቃይነት ዳርጓል። አካባቢው ግዙፍ የተፈጥሮ ጋዝ ክምችት የሚገኝበት በመሆኑ፣ ለሞዛምቢክ ኢኮኖሚ ብቻ ሳይሆን ለዓለም አቀፍ የኃይል አቅርቦትም ወሳኝ ስፍራ ነው።

የክልላዊው የደቡብ አፍሪካ የልማት ማህበረሰብ (SADC) የሰላም አስከባሪ ጦር እና የሩዋንዳ ወታደሮች በከፊል መረጋጋትን ቢያመጡም፣ ስጋቱ አሁንም ሙሉ በሙሉ አልተቀረፈም። ሩሲያ በዚህ ክፍተት ውስጥ በመግባት ወታደራዊ፣ የስለላ እና የቴክኒክ እገዛ ለማድረግ ቃል ገብታለች።

የሩሲያ ይፋዊ መግለጫ በምዕራባውያን ዘንድ ከፍተኛ ጥርጣሬን ፈጥሯል። ሞስኮ ቀደም ሲል በሳህል ቀጠና (በማሊ፣ ኒጄር እና ቡርኪናፋሶ) በ"አፍሪካ ኮርፕስ" (የቀድሞው ዋግነር ግሩፕ) አማካኝነት ያሳየችውን ወታደራዊ የቁጥጥር ስልት በደቡባዊ አፍሪካም ለመድገም እየተንቀሳቀሰች መሆኑን ተንታኞች ያመለክታሉ።

"የሩሲያ መገኘት ወታደራዊ ድጋፍ ብቻ ሳይሆን፣ የተፈጥሮ ሀብቶችን ተደራሽነት የመቆጣጠር እና የምዕራባውያንን ተፅዕኖ የመቀነስ ስትራቴጂያዊ ግብ አለው።" 

— የጂኦፖለቲካ ተንታኞች

የዚህ ስምምነት መሳካት ለሁለቱም ወገኖች የተለያየ ትርጉም፣ ጥቅም እና ስጋት አለው። ሞዛምቢክ ከሩሲያ ጋር የምታደርገው ስምምነት ጠንካራ የጦር መሳሪያ አቅርቦት እና የፀረ-ሽብር ስልጠና እንድታገኝ የሚያስችላት ቢሆንም፣ ከምዕራባውያን የልማት አጋሮች እና የፋይናንስ ተቋማት ጋር ያላት ግንኙነት ሊሻክር እንደሚችል ስጋት ተደቅኖባታል። በሌላ በኩል፣ ሩሲያ በህንድ ውቅያኖስ ላይ ስልታዊ ወታደራዊ ይዞታን ለማረጋገጥና የጋዝ ማዕድናት ተጠቃሚነቷን ለማሳደግ የምትጠቀምበት ቢሆንም፣ በቀጣይነት ለሚዘልቀው የደፈጣ ውጊያ ከፍተኛ ወጪ እና የሰው ህይወት መስዋዕትነት ሊያስከፍላት እንደሚችል ተመልክቷል።

የፕሬዝዳንት ዳንኤል ቻፖ አዲስ አስተዳደር የሀገሪቱን ሉዓላዊነት ሳያስደፍር የውስጥ ደህንነቱን ለመመለስ በገመድ ላይ የመራመድ ያህል ከባድ ዲፕሎማሲያዊ ፈተና ከፊቱ ተደቅኗል። የሩሲያ "እገዛ ለማድረግ ዝግጁ ነኝ" ባይነት በካቦ ዴልጋዶ ሰላምን ያሰፍናል ወይንስ አካባቢውን የዓለም አቀፍ ሀያላን መንግስታት የፉክክር አደባባይ ያደርገዋል? የሚለው ጥያቄ በሂደት የሚመለስ ቢሆንም፣ የአፍሪካ የጂኦፖለቲካ ካርታ ግን በከፍተኛ ፍጥነት እየተቀየረ መሆኑ አይቀሬ ነው።